Στη σύνταξη μιας πρωτοφανούς λίστας που χωρίζει τα κράτη-μέλη της Συμμαχίας σε «καλούς και κακούς μαθητές» έχει προχωρήσει ο Λεκός Οίκος στις ΗΠΑ, χρησιμοποιώντας ως μοναδικό κριτήριο την πίστη των Συμμάχων στις αμερικανικές επιδιώξεις. Στο επίκεντρο της οργής του Donald Trump βρίσκονται οι Σύμμαχοι που αρνήθηκαν να στοιχηθούν πίσω από την επιχείρηση «Epic Fury» στο Ιράν, με το Πεντάγωνο να προειδοποιεί πλέον ανοιχτά πως η προστασία των ΗΠΑ δεν είναι πια δεδομένη, αλλά ένα προνόμιο που κερδίζεται με πλήρη υπακοή.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες του Politico, η… λίστα συντάχθηκε ενόψει της επίσκεψης του επικεφαλής του ΝΑΤΟ, Mark Rutte, στην Ουάσινγκτον αυτόν τον μήνα, ενώ περιλαμβάνει μια επισκόπηση των συνεισφορών των μελών στη Συμμαχία και τα κατατάσσει σε βαθμίδες. Πρόκειται για την τελευταία ένδειξη ότι ο Donald trump σκοπεύει να κάνει πράξη τις απειλές του εναντίον των Συμμάχων που δεν συμμορφώνονται με τις επιθυμίες του. Αποτελεί επίσης ένα ακόμη σημείο πίεσης προς το ΝΑΤΟ, που έχει δεχθεί αλλεπάλληλα πλήγματα από τις επιθέσεις του Trump — από την πίεσή του για προσάρτηση της Γροιλανδίας έως την προειδοποίησή του για πλήρη αποχώρηση από το σύμφωνο.
Η… ιδέα του Hegseth
Ο υπουργός Άμυνας, Pete Hegseth, έριξε την ιδέα σε γενικές γραμμές τον Δεκέμβριο του 2025. «Οι σύμμαχοι-πρότυπα που δραστηριοποιούνται, όπως το Ισραήλ, η Νότια Κορέα, η Πολωνία, ολοένα και περισσότερο η Γερμανία, οι χώρες της Βαλτικής και άλλες, θα λάβουν την ιδιαίτερη εύνοιά μας», δήλωσε. «Οι σύμμαχοι που εξακολουθούν να αποτυγχάνουν να επιτελέσουν το καθήκον τους για τη συλλογική άμυνα θα βρεθούν αντιμέτωποι με συνέπειες».
Ευρωπαίος διπλωμάτης δήλωσε ότι η λίστα φαίνεται να αντανακλά αυτή την αντίληψη. «Ο Λευκός Οίκος έχει ένα έγγραφο για "καλά και κακά παιδιά", οπότε υποθέτω ότι το σκεπτικό είναι παρόμοιο», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Τα… κακά παιδιά θα τιμωρηθούν
Ο Λευκός Οίκος κρατά μυστικές τις λεπτομέρειες καθώς σχεδιάζει τις επιλογές του, σύμφωνα με πηγές. Επιπλέον, οι αξιωματούχοι έχουν δώσει ελάχιστες διευκρινίσεις σχετικά με το ποιες μπορεί να είναι οι ευνοϊκές μεταχειρίσεις ή οι συνέπειες.
«Δεν φαίνεται να έχουν πολύ συγκεκριμένες ιδέες... όσον αφορά την τιμωρία των "κακών" συμμάχων», δήλωσε ένας άλλος Ευρωπαίος αξιωματούχος, στον οποίο, όπως και σε άλλους, παραχωρήθηκε ανωνυμία για να συζητήσει ευαίσθητα διπλωματικά ζητήματα. «Η μετακίνηση στρατευμάτων είναι μια επιλογή, αλλά αυτό τιμωρεί κυρίως τις ΗΠΑ, έτσι δεν είναι;»
Ο Λευκός Οίκος κατέστησε σαφή τη δυσαρέσκειά του προς τους Συμμάχους. «Ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες ήταν πάντα εκεί για τους λεγόμενους Συμμάχους μας, χώρες που προστατεύουμε με χιλιάδες στρατιώτες δεν ήταν εκεί για εμάς κατά τη διάρκεια της Επιχείρησης Epic Fury», δήλωσε η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Anna Kelly, αναφερόμενη στην ονομασία του Πενταγώνου για την επιχείρηση. «Ο πρόεδρος Trump έχει καταστήσει σαφείς τις σκέψεις του για αυτή την άδικη δυναμική και, όπως είπε, οι Ηνωμένες Πολιτείες θα θυμούνται».
Υπάρχουν λίγες εναλλακτικές λύσεις για τη μετακίνηση των αμερικανικών στρατευμάτων εκτός Ευρώπης, οπότε οποιοδήποτε πιθανό σχέδιο θα περιλάμβανε πιθανότατα τη μετεγκατάστασή τους από τη μία χώρα στην άλλη. Ακόμη και τότε, μια τέτοια μετακίνηση θα μπορούσε να αποδειχθεί δαπανηρή και χρονοβόρα.
Κερδισμένοι, Ρουμανία και Πολωνία
Δεν είναι σαφές ποιες χώρες εντάσσονται σε ποια κατηγορία ή αν ο Rutte γνωρίζει για την προσπάθεια αυτή. Ωστόσο, οι Ρουμάνοι και οι Πολωνοί θα μπορούσαν να είναι από τους μεγαλύτερους ωφελημένους, καθώς και οι δύο παραμένουν στην εύνοια του Αμερικανού προέδρου και θα καλωσόριζαν περισσότερα αμερικανικά στρατεύματα. Η πολωνική κυβέρνηση, η οποία είναι ένας από τους μεγαλύτερους αμυντικούς επενδυτές του ΝΑΤΟ, πληρώνει ήδη σχεδόν όλα τα έξοδα για τη φιλοξενία των 10.000 Αμερικανών στρατιωτών που σταθμεύουν εκεί. Επίσης, η πρόσφατα επεκταθείσα αεροπορική βάση Mihail Kogălniceanu της Ρουμανίας -την οποία η χώρα επέτρεψε στις ΗΠΑ να χρησιμοποιήσουν για τον αεροπορικό πόλεμο στο Ιράν- έχει χώρο για περισσότερα αμερικανικά στρατεύματα.
Ο Hegseth χρησιμοποίησε αρχικά τη ρητορική περί «συμμάχων-προτύπων» για να αναφερθεί στους εταίρους του ΝΑΤΟ που αύξησαν τις αμυντικές δαπάνες σύμφωνα με τους στόχους του 5% που υποστηρίζει ο Trump. Αξιωματούχοι αναφέρθηκαν επίσης σε αυτό στη Στρατηγική Εθνικής Άμυνας που δημοσιεύθηκε τον Ιανουάριο.
Το Υπουργείο Άμυνας «θα δώσει προτεραιότητα στη συνεργασία και τις δεσμεύσεις με συμμάχους-πρότυπα που επιτελούν το καθήκον τους για τη συλλογική μας άμυνα», ανέφερε το Πεντάγωνο σε ανακοίνωσή του. «Με αυτόν τον τρόπο, θα ενισχύσουμε αυτούς τους συμμάχους καθώς δραστηριοποιούνται στην υπεράσπιση των κοινών μας συμφερόντων, ενώ παράλληλα θα ενισχύσουμε τα κίνητρα για άλλους συμμάχους να πράξουν το ίδιο».
Η συγκεκριμένη αντίληψη θα μπορούσε να δώσει στις ΗΠΑ επιλογές για απόσυρση αναπτύξεων στρατευμάτων, κοινών ασκήσεων ή στρατιωτικών πωλήσεων από τους θεωρούμενους ως «κακούς» συμμάχους και την παραχώρησή τους στους «καλούς», σύμφωνα με δύο από τους Ευρωπαίους αξιωματούχους που γνωρίζουν το σχέδιο. Ο Hegseth έχει χρησιμοποιήσει επίσης τον όρο «σύμμαχος-πρότυπο» σε συναντήσεις με μέλη του ΝΑΤΟ, σύμφωνα με τον τρίτο διπλωμάτη.
Επιπλέον, αυτό θα προσέφερε στον Trump περισσότερα εργαλεία για να διαχωρίσει τα μέλη που υποστήριξαν τις αμερικανικές προσπάθειες στο Ιράν -όπως ο τερματισμός του αποκλεισμού του Στενού του Hormuz από την Τεχεράνη και η άδεια χρήσης βάσεων- από εκείνα που δεν το έπραξαν.
Ενώ η Ισπανία και σύμμαχοι όπως το Ηνωμένο Βασίλειο και η Γαλλία είτε απέρριψαν είτε καθυστέρησαν τα αμερικανικά αιτήματα για βοήθεια, η Ρουμανία και αρκετά μικρότερα έθνη επέτρεψαν στις ΗΠΑ να χρησιμοποιήσουν τις αεροπορικές τους βάσεις. Η Βουλγαρία υποστήριξε επίσης αθόρυβα την αμερικανική επιμελητεία (logistics) στη Μέση Ανατολή.
Η Ισπανία βρισκόταν ήδη σε δυσμένεια από την κυβέρνηση Trump επειδή αντιτάχθηκε στον στόχο του 5% για τις αμυντικές δαπάνες του ΝΑΤΟ στη σύνοδο κορυφής της Χάγης πέρυσι. Ωστόσο, αξιωματούχοι έχουν επαινέσει τα κράτη της Βαλτικής, όπως η Λιθουανία, η Λετονία, η Εσθονία, καθώς και την Πολωνία, επειδή κατατάσσονται σταθερά στην κορυφή του μπλοκ στις στρατιωτικές δαπάνες.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών